มนุษย์-เครือข่าย

network6“เครือข่าย” เมื่อเอ่ยถึงคำนี้ เรารู้สึกอะไร เห็นภาพอะไรในใจเรา คำนี้ให้ความหมายอะไรกับเรา (ถ้าจะต้องอธิบายคำนี้ให้เด็ก 8 ขวบเข้าใจ เราจะอธิบายอย่างไร)

เราทำเครือข่ายไปเพื่ออะไร มีความหมายอะไรกับชีวิตและสังคม? (เอาคำตอบจากหัวใจเราเอง ไม่เอาตามที่ได้ยิน ได้ฟัง หรือจำคนอื่นมาพูด)

สำหรับเรา เครือข่าย ทำให้นึกถึงหนังสือ โยงใยที่ซ่อนเร้น ของนักฟิสิกส์ผู้โด่งดัง ฟริตจ๊อฟ คาปร้า และหนังสือวิทยาศาสตร์ใหม่ต่างๆ อีกทั้งเมื่อย้อนถึงหลักพุทธศาสนา ก็นึกถึงกฎอิทัปปจยตา ปฏิจสมุปปบาท อันเป็นกฏที่อธิบายความเชื่อมโยงของสรรพสิ่งและเหตุปัจจัยทั้งหลาย

“เครือข่ายคือการเชื่อมเข้าหากันของมนุษย์” อาจารย์ชัยวัฒน์ ถิระพันธุ์เกริ่นแล้วชวนพวกเราทบทวนตัวเองด้วยคำถามว่า “เวลาเราบอกว่า ทำงานสร้างเครือข่าย เราเข้าใจไหมว่า เป็นเรื่องการเชื่อมมนุษย์เข้าหากัน เราเห็นใบหน้าของมนุษย์ในเครือข่ายไหม”  

อาจารย์ชวนให้ทุกคนทบทวนงาน “เครือข่าย” ที่ผ่านมาด้วยคำถาม

  1. ทบทวนการสร้างเครือข่ายของเรา (ตามความเป็นจริงที่เกิดขึ้น) เราทำอะไร เชื่อมคนเข้าด้วยกันหรือไม่ ใช้ทักษะวิธีการใดในการเชื่อมพลังใจ พลังความคิด (ปัญญา) ของผู้คน
  2. ที่ผ่านมา เรารักษาและดูแลให้เครือข่ายดำรงอยู่ได้อย่างยั่งยืนและมีพลังด้วยวิธีการอะไร ได้ผลอย่างไร เพราะอะไร
  3. เราเห็นตัวเราเองหรือไม่ในการทำงานหรือเป็นส่วนของเครือข่าย เรามีอุปนิสัยอย่างไร มีความสามารถและใช้ทักษะอะไรบ้างหรือไม่ ในการดูแลรักษาเครือข่ายหรือสร้างพลัง

ลองครุ่นคิดก่อนที่จะอ่านข้อความต่อไปนี้ ……

network3ผู้เข้าอบรมในหลักสูตรการสร้างเครือข่ายที่มีพลังและยั่งยืนได้เขียนเล่าเครือข่ายในแบบที่ประสบมาบนกระดาษฟลิปชาร์ท ปรากฏว่า มีการเล่าถึงเครือข่าย อาทิเช่น —- เครือข่ายมีเป้าหมายและความฝันร่วมกัน, ทำงานร่วมกัน, จริงใจต่อกัน, เชื่อมความสัมพันธ์กัน, เสียสละ, เสมอภาค, เข้าอกเข้าใจกัน, เปิดใจ รับฟังกัน, ยอมรับความเห็นที่แตกต่าง, เอื้ออาทรกัน, รักษาจุดร่วมสงวนจุดต่าง, ประสาน, วิเคราะห์จุดแข็งจุดอ่อนของเครือข่าย, เป็นธรรมและยุติธรรม ฯลฯ

เมื่อทุกคนวาดแผนที่เครือข่ายแล้ว อาจารย์ถามว่า “ทั้งหมดที่เขียนมามันดูดีมากเลย  แสดงว่าเราเข้าใจเรื่องเครือข่ายและทำมันได้แล้ว งั้นเราก็ไม่จำเป็นต้องเรียนเรื่องเครือข่ายแล้วละมัง หรือเครือข่ายของเราคงเข้มแข็ง เชื่อมโยงกันดีแล้ว เช่นนั้นใช่หรือไม่”

เงียบ และเสียงหัวเราะเบาๆ แก้เก้อ เป็นคำตอบ

“อันที่จริง เครือข่ายของเราเป็นอย่างไร ทำเครือข่ายได้ดีแล้วหรือไม่ อะไรเป็นปัญหา และหาสิ่งที่ยังเป็นจุดอ่อนที่ทำให้เราทำเครือข่ายไม่สำเร็จ เราต้องดูเรื่องต่างๆ ตามที่มันเป็น ตามความเป็นจริง เราจึงจะอยู่กับสิ่งนั้น หาทางพัฒนามันให้ดีขึ้นได้ หากเราทำเหมือนเรารู้แล้ว เข้าใจแล้ว เราก็จะไม่เห็น ไม่อยู่กับความเป็นจริง”

หลังจากนั้น ผู้เข้าอบรมเข้ากลุ่มไปสนทนากันถึงข้อคิดและคำถามของอาจารย์ชัยวัฒน์ จากนั้นเขียนถึงเครือข่network5ายที่เป็นอยู่ว่า —- มีความสัมพันธ์เชิงอำนาจ, ขาดความไว้วางใจและยอมรับกัน, ขาดการดูแลติดตามอย่างต่อเนื่อง, ขาดจิตสาธารณะและความรับผิดชอบ, คนเปลี่ยน อุดมการณ์เปลี่ยน, เป้าหมายเดียวกัน แต่ต่างคนต่างทำ, ขาดความหลากหลายของทักษะการจัดการ, อัตตา อ้างความเป็นเจ้าของเครือข่ายและประเด็นงาน, ไม่เปิดรับฟังคนอื่น ฯลฯ  

เมื่อตระหนักรู้ปัญหาหรืออุปสรรคของการทำงานเครือข่ายแล้ว หัวใจก็จะเปิดเพื่อเรียนรู้และทำความเข้าใจเรื่องนี้ และในวันต่อมา คือ วันที่สองของการอบรม การเรียนรู้เรื่องเครือข่ายก็ลงลึกเข้าไปถึงหัวใจและตัวตนของความเป็นมนุษย์ — ปัญญา ความรัก สายตาอันอ่อนโยนในการมองสิ่งต่างๆ เป็นต้น — ที่จะนำมาสร้าง สาน รักษาเครือข่าย เชื่อมสภาวะกับผู้คน เติมพลังกับผู้คน …

แท้จริงแล้ว เครือข่ายคืออะไร?? การจะทำเรื่องเครือข่าย เราจำเป็นต้องเข้าใจเรื่องอะไรบ้าง โปรดติดตามตอนต่อไป …..

 

Advertisements
This entry was posted in กิจกรรมเรียนรู้, Uncategorized and tagged , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s