Monthly Archives: July 2016

พลัง

  Systems thinking is relationship of forces. การคิดกระบวนนระบบคือการคิดจากการเห็นสิ่งต่างๆ ปฏิสัมพันธ์กัน “กำลัง” กระทำกับ “กำลัง” และกำลัง/พลังต่างๆ นั้นไม่ใช่สิ่งที่หยุดนิ่ง ตายตัว แต่พลังนั้นมีขึ้น-ลง ลด-เพิ่ม เปลี่ยนแปลงได้ ตามเหตุและปัจจัย เมื่ออาจารย์ชัยวัฒน์ชวนคิดเรื่อง “กำลัง” (พลัง) เราก็นึกถึงคำพูด “May the Force be with you.” ของมาสเตอร์โยดา แห่ง Star Wars “กำลัง/พลังของเหล่าเจไดคืออะไร อยู่ตรงไหน พวกเขามีพลังได้อย่างไร เขาเอากำลังไปใช้เพื่ออะไร” สาวก Star Wars … Continue reading

Posted in ผลึกความเข้าใจจาการอบรม, Uncategorized | Tagged , , , , , | Leave a comment

เครื่องมือช่วยคิดนอกกรอบ

การคิดนอกกรอบคือการเห็นกว้างกว่าที่เคยเห็น แล้วเราจะทำอย่างไรที่จะช่วยให้เราคิดนอกกรอบได้ การคิดกระบวนระบบเป็น Awareness-based systemic change คือ การเปลี่ยนแปลงเชิงกระบวนระบบ โดยมีฐานแห่งสติสัมปชัญญะเป็นตัวตั้งในการพินิจพิจารณาสิ่งต่างๆ  นั่นหมายถึง เราจะคิดกระบวนระบบและคิดนอกกรอบได้ เราต้องพัฒนาสติเพื่อให้รู้และเห็นได้มากกว่าเดิม  “ตาของเราลืมอยู่ แต่ตาในของเรามีกรอบอยู่ไม่น้อย เป็นกรอบที่จำกัดการมองของเรา” อาจารย์ชัยวัฒน์ ถิระพันธุ์กล่าว “เราทุกคนมีกรอบในการมองเรื่องราวต่างๆ ทั้งสิ้น สำคัญที่ว่า เรามีสติรู้ตัวในกรอบการมองของเราหรือไม่”  ความช้า การให้เวลาพิจารณาใคร่ครวญเรื่องราวต่างๆ ไม่ด่วนสรุป ตั้งคำถาม (แม้แต่ตั้งคำถามกับสมมติฐานของตัวเอง) เหล่านี้จะช่วยให้เรามีโอกาสขยายกรอบการมองของเราให้กว้างขึ้น เราจะเห็นกว้างขึ้น เข้าใจเรื่องราวมากขึ้นกว่าเดิม กรอบหนึ่งที่คิดกระบวนระบบชวนให้เราขยายกรอบให้กว้างขึ้น คือ กรอบแห่งกาลเวลาและบริบทแวดล้อมของเรื่องที่เราต้องการจะเรียนรู้ หลายครั้ง เวลาเราพิจารณาหาวิธี กลยุทธแก้ปัญหาต่างๆ เรามักมองปัญหาเรื่องราวในกรอบเวลาแคบๆ เช่น เวลาช่วงเฉพาะหน้าที่เกิดขึ้น หรือในช่วงเวลาที่เห็นปัญหา ซึ่งทำให้เราไม่เห็นที่มาของเรื่องราวหลากหลายที่นำมาซึ่งปัญหานั้นๆ ดังนั้นการมองนอกกรอบกาลเวลา … Continue reading

Posted in กิจกรรมเรียนรู้, Uncategorized | Tagged , , , , | Leave a comment

เบื้องต้นคิดกระบวนระบบ – เล่าเรื่องตัวฉัน

ช่วงเช้าวันแรกของการอบรมคิดกระบวนระบบสำหรับผู้เข้าอบรมตลาดวิชา เป็นกิจกรรมเล่าเรื่อง “ตัวฉัน” ให้เพื่อนในทีม/กลุ่มของคุณ เล่าอะไรก็ได้เพื่อให้เพื่อนรู้จัก “ตัวฉัน” มากขึ้น ใช้เวลาเล่าคนละประมาณ 5 นาที ในขณะที่มีคนเล่าเรื่องของเขา คนที่เหลือ ขอให้ฟังอย่างตั้งใจ ……. ทดลองทำกิจกรรมดูนะคะ……………. เมื่อทุกคนได้ผลัดกันเล่าเรื่อง “ตัวฉัน” ของตนแล้ว ขอให้ร่วมกันสะท้อนว่า รู้สึกอย่างไรกับการได้ยินเรื่องเล่าของกันและกัน คุณพบอะไรในเรื่องเล่าของตัวเอง และพบอะไรจากเรื่องเล่าของเพื่อนๆ การเล่าเรื่องตัวฉันให้กันและกันฟัง ……..ใคร่ครวญสักพัก………………………………… เสียงสะท้อนจากผู้เข้าอบรม หลังจากทำกิจกรรมเล่า “ตัวฉัน” “รู้สึกประหลาดใจที่มาเจอคนที่เหมือนกัน ทั้งที่มาจากคนละที่ พอคุยกัน ก็ได้รู้ว่าเราเหมือนกัน แต่ละคนเป็นคนไม่อยู่นิ่ง” “เราได้มองชีวิตของตัวเอง รู้สึกว่าเพื่อนทั้งสามคนเจอมรสุมทำในชีวิตทั้งนั้น ทำให้เห็นว่า สิ่งที่เราเจอนั้นมันขี้ประติ๋วมาก และยิ่งรู้สึกว่า กรุงโรมไม่ได้สร้างในวันเดียว” “เราพบความสัมพันธ์และความเชื่อมโยงของคนในกลุ่ม เราดีใจที่เจอ … Continue reading

Posted in กิจกรรมเรียนรู้, Uncategorized | Tagged , , , , , , , , | Leave a comment